Dzebarska džamija

Na tromeđi Živinica, Kladnja i Šekovića, u njedrima najstarijeg živiničkog sela, prkosi vremenu Džebarska džamija – najstarija džamija na području Tuzlanskog kantona i jedna od najstarijih u cijeloj Bosni i Hercegovini. Njen naziv korijen vuče iz perzijske riječi džebelum (brdo), što vjerno opisuje pejzaž koji je okružuje, dok je do 1878. godine nosila ime „Džinangir“ u čast sultana Mehmeda El-Fatiha, za čije je vladavine oko 1512. godine i podignuta.

Njen nastanak prati fascinantna legenda iz doba osmanskih osvajanja. Nakon dugotrajnih i bezuspješnih borbi za strateški važnu Džebarsku gradinu, koja je kontrolisala ključni karavanski put ka Sarajevu, turska vojska je uspjela osvojiti utvrđenje zahvaljujući otkrivenoj tajni o prilazima vodi. U znak pobjede, Sultan Fatih je naredio izgradnju džamije, ali predanje kaže da je sav pripremljeni materijal tokom jedne noći na nerazjašnjen način „preseljen“ 300 metara dalje, na lokaciju bližu vodi. Shvativši to kao znak Božije volje, graditelji su džamiju podigli upravo na tom mjestu, gdje ona stoji i danas.

Zbog ove mistične historije i vjerovanja u njenu posebnu duhovnu snagu, Džebarska džamija je postala važno hodočasničko mjesto. Svake prve subote u avgustu, tišinu planinskog sela zamijeni žamor preko deset hiljada posjetilaca. Među narodom se i danas čuva predanje da posjeta trima uzastopnim mevludima ili klanjanje triju džuma-namaza u ovoj džamiji ima duhovnu vrijednost ravnu obavljanju hadža, što ovo zdanje čini ne samo historijskim spomenikom, već i živim vrelom tradicije i vjere.